KUR’AN’IN BELLİBAŞLI TANIMLARI
“ALLAH tarafından Cebrail vasıtasıyla mahiyeti bilinmeyen bir şekilde son peygamber Hz. Muhammed’e indirilen, Mushaflarda yazılan, tevatürle nakledilen, okunarak ibadet edilen, Fatiha Suresi’yle başlayıp Nas Suresi’yle biten, başkalarının benzerini getirmekten aciz kaldığı Arapça muciz bir kelamdır.” (Abdulhamit Birışık, DİA, 26-383)
“Kur’an terim olarak, ‘Hz. Peygamber’e (SAV) vahiy yoluyla indirilip Mushaflara yazılan, tevatüren nakledilen ve okunmasıyla ibadet edilen muciz bir kelam’ şeklinde tarif edilmiştir (ez-Zerkani, Menahil…,1-19; Subhi es-Salih, Mebahis…, 31). Bu tanımın unsurları içerisinde yer alan ‘Hz. Peygamber (SAV)’e indirildiği sözü, diğer semavi kitapları ve Rasulullah’ın hadislerini dışarda bırakmakta; ‘vahiy yoluyla gelmiş olması’ ifadesi de, onun ilahi
kaynaklı olduğunu beyan etmektedir. Yine tarifin bir unsuru olan ‘Mushaflara yazılan’ ibaresi, Kur’an’dan olmayan hiçbir kelam ve kelimenin Kur’an’a girmediğini, ‘tevatüren nakli’ ifadesi, hem lafız hem de mana itibariyle mütevatir derecesine ulaşmayan kıraatların Kur’an’dan sayılamayacağını,
‘okunmasıyla ibadet edilen’ sözü de Kur’an’ın kendisinden başka meali, tefsiri yahut da mütevatir olarak nakledilen kudsi hadislerle ibadet edilemeyeceğini göstermektedir. Zira her ne kadar kudsi hadislerin manaları ALLAH’tan ise de lafızları Hz. Peygamber (SAV)’e ait olduğu için onlar da Kur’an değildir ve okunmalarıyla ibadet edilmemektedir.” (Muhsin Demirci, Kur’an’ın Müteşabihleri Üzerine, 43)
“Kur’an, ya müjdeleyen ve uyaran bir ayet ya bir hüküm ya bir kıssa ya da sana emreden ve seni nehyeden ayetlerden müteşekkildir.” (Ebu İdris el-Havlani) (Ebu Nuaym, Hılyetü’l-Evliya, 5-122’den nakleden, Edisyon, ALLAH Dostları, 6-237)
“Kur’an, ilahlığın putlar şekline dönüştürülmesi suretiyle çokça maddeleştirildiği/somutlaştığı o günkü müşrik/paganist ortamda tamamen alışılmışın dışında soyut bir çerçevede ALLAH’ı yeniden tanımlayan, O’nun kemaline ve yaratıcılık vasfına yaraşır sıfatlarla O’nu vasıflandıran mukaddes bir kitaptır. Kur’an, eşyanın yaratılış ve varoluş tahlilinde ‘nerden, nereye, neden, niçin ve nasıl’ gibi varlığın ve insanlığın hayat serüveninin temel sorularını sorabilme düşünsel imkanını insana kazandıran, bu soruları cevaplamak suretiyle yaratılışın sırrını çözerek hem insanın hem evrenin neliğini, niçinliğini, nedenliğini ve nasıllığını özetleyen ilahi bir metindir.” (M. Halil Çiçek, Kur’an Nasıl Bir Kitaptır, 29)”